۲ برابر شدن قیمت بلیط هواپیما

به گزارش صدای بورس، در بخش هوایی مانند سایر حوزه‌های حمل‌ونقل به دلایل متعدد مانند تحریم و فرسودگی ناوگان، کمبود بلیط و قیمت بالا بخصوص در ایام پرتقاضا، همیشه معضل بوده است، اما از خرداد امسال که بر اساس رأی دیوان عدالت اداری، نرخ‌گذاری بلیط هواپیما توسط ستاد تنظیم بازار متوقف شد، افزایش قیمت و کمبود بلیط بیشتر شده است.

تا پیش از رأی دیوان عدالت اداری، ستاد تنظیم بازار با پیشنهاد شورای عالی هواپیمایی قیمت بلیط در مسیرهای داخلی را مصوب و به‌صورت نرخنامه از سوی سازمان هواپیمایی به انجمن شرکت‌های هوایی و ایرلاین‌ها ابلاغ می‌شد. سال گذشته شرکت‌های هوایی با استناد به قانون برنامه پنجم توسعه و موضوع آزادسازی نرخ بلیط هواپیما، از تعیین قیمت مصوب بلیط هواپیما به دیوان عدالت اداری شکایت کردند و با این شکایت، دیوان عدالت اداری خرداد امسال رأی قطعی صادر کرد که ستاد تنظیم بازار مجاز به نرخ‌گذاری در بخش حمل‌ونقل هوایی داخلی نیست.

به این ترتیب نرخنامه مصوب که تا خرداد امسال طت را بالا برده بودند، اما از خردادماه، با حذف رسمی نرخنامه، قیمت‌ها دوباره بالا رفت.

در آخرین نرخنامه قیمت پرواز تهران-کیش با ۱۰ درصد مالیات بر ارزش افزوده و تمامی عوارض دیگر، یک میلیون و ۷۶۹ هزار تومان تعیین شده، اما در قیمت‌هایی که ایرلاین‌های مختلف از این مسیر پروازی ارائه داده‌اند، متوسط قیمت از ۳ میلیون تا ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان متغیر است.

این در حالی است که پس از آزادسازی قیمت و حذف نرخنامه، انجمن شرکت‌های هوایی از کاهش قیمت بلیط در ایام غیرتعطیل خبر داده بود، اما آنچه در حالا حاضر از فروش بلیط هواپیما مشاهده می‌شود، نرخ‌هایی است که در روزهای غیر تعطیل نزدیک به قیمت در روزهای تعطیل است.

نرخ دلار تعیین کننده است

مقصود اسعدی سامانی، دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی، درخصوص افزایش قیمت بلیط هواپیما پس از حذف نرخنامه و قیمت‌های مصوب، گفت: با توجه به اجرای قیمت‌های مصوب در فروش بلیط هواپیما از آغاز کرونا، قیمت‌ها تقریباً نسبت به هزینه افزایشی نداشت و قیمت‌ها در آخرین نرخنامه قیمت واقعی بر اساس هزینه پرواز نبود.

وی افزایش قیمت دلار را در افزایش قیمت بلیط هواپیما تعیین کننده دانست و گفت: قیمت دلار در مرکز مبادله به ۶۸ هزار تومان رسیده است و از آنجا که ۷۰ درصد هزینه ایرلاین‌ها وابسته به نرخ ارز است، بنابراین تأثیر افزایش قیمت دلار در قیمت بلیط هواپیما قابل انکار نیست.

دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی در خصوص کمبود بلیط و مشکلاتی که مردم برای تهیه بلیط دارند، گفت: کمبود بلیط را تأیید نمی‌کنم. در حال حاضر بلیط برای تمام مسیرها در سایت‌های فروش موجود است، حتی آمار نیز این موضوع را نشان می‌دهد. در ۶ ماهه امسال ۱۰ میلیون و ۶۰۰ هزار صندلی در پروازهای داخلی در مقابل ۹ میلیون و ۴۵۶ هزار مسافر حمل شده، عرضه شده است. بنا برآمار، ظرفیت خالی در پروازها داریم.

وی گفت: برخی شرکت‌ها که بلیط را به‌صورت فصلی عرضه می‌کنند، در حال حاضر بلیط پروازهای نوروز را ارائه می‌دهند. ما مشکلی برای تأمین تقاضا در نوروز نداریم و قیمت‌ها نیز افزایشی نخواهد بود.

تخلفات آشکار

اما حرمت‌الله رفیعی، رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی نظری متفاوت با اظهارات دبیر انجمن شرکت‌های هوایی در خصوص کمبود و قیمت بلیط پروازهای داخلی دارد.

وی با اشاره به کمبود بلیط در برخی مسیرها گفت: بلیط در مسیرهایی مانند کیش در دسترس متقاضیان قرار نمی‌گیرد و شاهد هستیم که مردم در آژانس‌ها و سایت‌های رسمی برای تهیه بلیط مشکل دارند و نمی‌توانند بلیط را طبق ضوابط بخرند.

وی گفت: ایرلاین‌ها، هواپیما و پروازها را به گونه‌ای مدیریت می‌کنند که باعث می‌شود قیمت بالا بماند. مثلاً به بهانه تعمیرات، نبود قطعه و... هواپیما در آشیانه می‌ماند، وقتی تعطیلی داریم و تقاضا برای پرواز بالا می‌رود، ایرلاین به عرضه بلیط با قیمت بالا اقدام می‌کند و هواپیما از آشیانه خارج می‌شود. در نوروز قیمت‌ها سرسام آور است، تازه با همین قیمت بلیط پیدا نمی‌شود.

وی با انتقاد از سازمان‌های مسئول و نظارتی و سازمان هواپیمایی کشوری، گفت: بازار پروازها و تهیه بلیط به حال خود رها شده است. با وجود شرایط خاص اقتصادی و تحریم، ایرلاین‌ها در سال‌های اخیر سودهای نجومی کسب کرده‌اند. دلال‌ها در این بازار به راحتی بلیط‌ها را می‌خرند و سپس در آژانس‌ها با قیمت چند برابری می‌فروشند. اما اگر مردم عادی بخواهند بلیط را از سایت‌های شرکت‌ها بخرند، بلیط نیست.

پیگیری ما از سازمان هواپیمایی کشور به عنوان سازمان ناظر برعملکرد شرکت‌های هوایی به نتیجه نرسید و پاسخی در خصوص نحوه نظارت این سازمان بر بازار بلیط فروشی و عرضه و تقاضا دریافت نکردیم.

موضوع دیگر در خصوص قیمت فروش بلیط هواپیما و تفاوت آن با قیمت‌های رسمی که شرکت‌ها در سایت‌های خود ارائه کرده‌اند، فروش بلیط به نام کلاس بیزینس یا پریمیوم اکونومی است. قیمت این نوع بلیط حداقل دو برابر قیمت بلیط عادی است. مثلاً در پرواز تهران-مشهد هواپیمایی وارش، قیمت بلیط عادی این مسیر ۳ میلیون ۵۳۳ هزار تومان است و قیمت بلیط پریمیوم اکونومی ۶ میلیون و ۲۸۹ هزار تومان است.

در سایت شرکت هواپیمایی ماهان، برای بسیاری از مسیرهای پروازی، ۶ کلاس اکونومی و ۶ کلاس بیزینس تعریف شده است که قیمت بلیط هر کدام از این کلاس‌ها متفاوت است. در پرواز تهران-کیش این شرکت ۸ قیمت متفاوت دیده می‌شود که البته برای قیمت‌های پایین‌تر عملاً بلیطی پیدا نمی‌شود و بلیط‌های موجود عموماً با بالاترین نرخ مصوب شرکت معادل ۵ میلیون و ۳۷۰ هزار تومان است.

ناهمخوانی تعداد ایرلاین‌ها با هواپیماهای فعال

تعداد بالای ایرلاین‌ها یکی از عوامل تأثیرگذاری آنها بر بازار فروش بلیط است. در کشور ۲۳ ایرلاین پروازهای داخلی را انجام می‌دهند. فعالان صنعت هوایی معتقدند سودآوری بالا باعث تأسیس و فعالیت این تعداد ایرلاین است در حالی که تعداد ایرلاین‌ها بالا می‌رود، اما کمبود ناوگان همیشه علتی برای مشکلات عرضه بلیط در برابر تقاضا و قیمت بالای بلیط هواپیما است. مقایسه فعالیت ایرلاین‌ها در کشور با کشورهای همسایه برای مثال کشور امارات نشان می‌دهد در این کشور ۵۰۰ هواپیمای فعال در برابر ۶ ایرلاین وجود دارد، اما در کشور ما ۲۳ ایرلاین در برابر کمتر از ۱۰۰ هواپیمای فعال وجود دارد. برخی ایرلاین‌ها فقط با یک یا دو هواپیما در اختیار، تأسیس شده‌اند، وقتی هواپیما نیاز به تعمیر پیدا می‌کند، آن شرکت هواپیمای جایگزینی ندارد؛ بنابراین لغو پروازهای یک شرکت بر کل روند پروازی و عرضه و تقاضا تأثیر می‌گذارد.

حسین پورفرزانه، رئیس سازمان هواپیمایی کشوری با اشاره به حضور ایرلاین‌های متعدد در کشور خاطرنشان کرد: امروز صنعت هوایی کشورمان از حالت بزرگ‌مالکی خارج شده و به خرده مالکی تبدیل شده است.

منبع: ایران